فکر بنیان

واژه‌نامهٔ یکپارچهٔ روان‌شناسی

اصطلاحات فارسی و انگلیسی، تعریف‌های علمی بازنویسی‌شده و پیوند آثار مرتبط در بانک‌های فکر بنیان. نشانی اصلی واژه‌نامه

۹ اصطلاح منتشرشده · صفحهٔ ۱ از ۱

اجتناب

Avoidance

اجتناب به رفتار یا فرایند روان‌شناختی گفته می‌شود که در آن فرد از موقعیت‌ها، افکار، احساسات یا خاطرات ناخوشایند دوری می‌کند. این مکانیسم دفاعی اگرچه ممکن است در کوتاه‌مدت اضطراب را کاهش دهد، اما در بلندمدت مانع از پردازش صحیح هیجانات و حل مسئله می‌شود. در اختلالات روان‌شناختی مانند اضطراب اجتماعی یا اختلال استرس پس از سانحه، اجتناب یکی از علائم محوری است.

نام‌های دیگر: اجتناب

اضطراب و ترس

اجتناب

Avoidance

رفتاری آگاهانه یا ناخودآگاه برای دوری از موقعیت‌ها، افکار یا احساسات ناخوشایند و اضطراب‌آور. اگرچه این مکانیسم ممکن است اضطراب لحظه‌ای را کاهش دهد، اما در درازمدت با جلوگیری از مواجهه، مانع یادگیری مهارت‌های مقابله‌ای و تثبیت ترس‌های ناسالم می‌شود. این الگو در اختلالاتی مانند اضطراب اجتماعی و وسواس فکری-عملی شایع است.

نام‌های دیگر: Avoidance، avoidance

اضطراب و ترس

اختلالات اضطرابی

Anxiety disorders

گروهی از شرایط روان‌شناختی که با ترس یا نگرانی بیش از حد، مداوم و غیرقابل کنترل مشخص می‌شوند. این اختلالات بر عملکرد روزانه فرد تأثیر گذاشته و با واکنش‌های فیزیولوژیک همراه هستند.

نام‌های دیگر: اختلالات اضطرابی

اضطراب و ترس

استرس حاد

Acute stress

واکنش روانی و فیزیولوژیک شدید و کوتاه‌مدت در پاسخ به یک عامل تهدیدآمیز یا فشار روانی مشخص. این حالت معمولاً بلافاصله پس از رویداد رخ می‌دهد و با علائمی نظیر افزایش ضربان قلب و تنش عضلانی همراه است.

نام‌های دیگر: استرس حاد

اضطراب و ترس

اضطراب

anxiety

اضطراب حالتی از نگرانی شدید و مداوم نسبت به رویدادهای آینده یا تهدیدهای بالقوه است. این حالت با برانگیختگی سیستم عصبی سمپاتیک مثل تپش قلب و تعریق و حس از دست دادن همراه است و با ترس خاص که مربوط به تهدید فوری و حال‌حاضر باشد، تفاوت دارد. اضطراب می‌تواند عملکرد روزمره فرد را مختل کند.

نام‌های دیگر: اضطراب، anxiety، Anxiety

اضطراب و ترس

اضطراب تحصیلی

Academic anxiety

حالت هیجانی ناخوشایند و نگرانی مفرط که در محیط‌های آموزشی تجربه می‌شود و می‌تواند مانع یادگیری شود. این اضطراب معمولاً با ترس از شکست یا عدم موفقیت در آزمون‌ها و فعالیت‌های درسی همراه است.

نام‌های دیگر: اضطراب تحصیلی

اضطراب و ترس

حساسیت به اضطراب

Anxiety sensitivity

حساسیت به اضطراب به ترس از عوارض فیزیولوژیک، روانی یا اجتماعی ناشی از علائم اضطراب اشاره دارد. این ویژگی شناختی باعث می‌شود فرد تپش قلب یا تنگی نفس را نشانه‌ای از خطر جدی (مانند سکته یا دیوانگی) تفسیر کند. این نگرش نادرست می‌تواند چرخه‌ای از حملات پانیک و اضطراب مداوم را تشدید و نگهداری کند.

نام‌های دیگر: Anxiety sensitivity، anxiety sensitivity

اضطراب و ترس

رنج وجودی

Anguish

در روان‌شناسی اگزیستانسیال، رنج وجودی به حالت اضطراب عمیق و بی‌قراری اشاره دارد که ناشی از آگاهی فرد به آزادی مطلق و مسئولیت سنگین انتخاب‌های اوست. این حالت با اضطراب‌های روزمره متفاوت است و ریشه در مواجهه با بن‌بست‌های وجودی و فقدان معنای ذاتی جهان دارد. تجربه این حالت می‌تواند محرکی برای رشد شخصی و جست‌وجوی اصالت باشد.

نام‌های دیگر: Anguish

اضطراب و ترس

کنارآمدن از طریق اجتناب

Avoidant coping

کنارآمدن از طریق اجتناب یک راهبرد مقابله‌ای است که در آن فرد برای کاهش استرس یا اضطراب، از روبرو شدن مستقیم با منبع فشار روانی خودداری می‌کند. این رفتار ممکن است شامل تأخیر در انجام کارها، انزوا یا سرکوب افکار ناخواسته باشد. اگرچه این روش ممکن است تنش فوری را کاهش دهد، اما معمولاً در بلندمدت کارآمدی پایینی دارد و مانع حل مسئله می‌شود.

نام‌های دیگر: کنارآمدن از طریق اجتناب

اضطراب و ترس