فکر بنیان

واژه‌نامهٔ یکپارچهٔ روان‌شناسی

اصطلاحات فارسی و انگلیسی، تعریف‌های علمی بازنویسی‌شده و پیوند آثار مرتبط در بانک‌های فکر بنیان. نشانی اصلی واژه‌نامه

۱۶ اصطلاح منتشرشده · صفحهٔ ۱ از ۱

اختلال شخصیت اجتنابی

Avoidant personality disorder

اختلال شخصیت اجتنابی یک الگوی پایدار از احساس ناکافی‌بودن، حساسیت شدید به ارزیابی منفی و اجتناب از فعالیت‌های اجتماعی است. افراد مبتلا به شدت تمایل به ارتباط با دیگران دارند، اما ترس از طرد شدن و شرمساری مانع از برقراری روابط می‌شود. این الگو از اوایل بزرگسالی آغاز شده و در زمینه‌های مختلف اجتماعی و شغلی تداوم دارد.

نام‌های دیگر: اختلال شخصیت اجتنابی

شخصیت

اصالت

authenticity

میزان همسویی فرد با ارزش‌ها، باورها و خودِ واقعی‌اش در رفتارهای روزمره. اصالت به معنای زندگی کردن بر اساس خویشتنِ واقعی، بدون تظاهر یا تحت فشار انتظارات بیرونی است.

نام‌های دیگر: اصالت

شخصیت

تلاش برای موفقیت

Achievement striving

مجموعه‌ای از انگیزه‌ها و رفتارهای هدفمند که فرد را به سمت دستیابی به استانداردهای بالا و اهداف شخصی سوق می‌دهد. این ویژگی می‌تواند به عنوان یک عامل سازنده در رشد فردی یا عاملی در ایجاد فشار روانی عمل کند.

نام‌های دیگر: تلاش برای موفقیت

شخصیت

خودمختاری

Autonomy

توانایی فرد برای تنظیم رفتار و تصمیم‌گیری مستقل بر اساس ارزش‌های درونی خود است. این مفهوم با احساس کنترل بر زندگی و آزادی عمل در روان‌شناسی رشد و شخصیت پیوند دارد.

نام‌های دیگر: خودمختاری

شخصیت

درمان ادلری

Adlerian therapy

یک رویکرد روان‌درمانی مبتنی بر روان‌شناسی فردی است که بر احساس برتری، سبک زندگی و اهداف فرد تمرکز دارد. این روش بر اهمیت تعاملات اجتماعی و تلاش فرد برای غلبه بر احساس کمبود تأکید می‌کند.

نام‌های دیگر: Adlerian therapy

شخصیت

روان‌درمانی آدلری

Adlerian Psychotherapy

یک رویکرد روان‌درمانی مبتنی بر نظریه روان‌شناسی فردی آلفرد آدلر است که بر احساس اجتماعی، اهداف زندگی و سبک زندگی فرد تمرکز دارد. این روش بر اهمیت تعاملات اجتماعی و تلاش برای غلبه بر احساس حقارت تأکید می‌کند.

نام‌های دیگر: روان‌درمانی آدلری

شخصیت

روان‌درمانی تلفیقی آدلری

Adlerian Integrative Psychotherapy

رویکردی در روان‌درمانی است که اصول نظری روان‌شناسی فردی آدلر را با سایر مدل‌های رویکردی و تکنیک‌های درمانی مدرن ترکیب می‌کند. هدف این روش، استفاده از مفاهیم آدلری در چارچوبی منعطف‌تر برای پاسخگویی به نیازهای متنوع مراجع است.

نام‌های دیگر: روان‌درمانی تلفیقی آدلری

شخصیت

روان‌شناسی آدلری

Adlerian psychology

رویکردی روان‌شناختی که توسط آلفرد آدلر بنیان‌گذاری شد و بر حس تعلق اجتماعی، مقابله با احساسات حقارت و تلاش برای برتری تأکید دارد. این مکتب معتقد است رفتار انسان تحت تأثیر انگیزه‌های آگاهانه و ناآگاهانه برای غلبه بر چالش‌های زندگی است. در این دیدگاه، سبک زندگی فرد و اهداف خودانگاشته‌اش نقش کلیدی در شکل‌گیری شخصیت ایفا می‌کنند.

نام‌های دیگر: آدلری

شخصیت

روان‌شناسی تحلیلی

Analytical psychology

رویکردی در روان‌شناسی که توسط کارل گوستاو یونگ بنیان‌گذاری شد و بر مفاهیمی چون ناخودآگاه جمعی و آرکی‌تایپ‌ها تمرکز دارد. این مکتب به بررسی فرآیندهای روان‌شناختی برای دستیابی به خودشکوفایی و یکپارچگی شخصیت می‌پردازد.

نام‌های دیگر: روان‌شناسی تحلیلی (یونگ)

شخصیت

روان‌شناسی تحلیلی

Analytical Psychology

رویکردی در روان‌شناسی که بر بررسی فرآیندهای ناخودآگاه و ساختارهای روانی تمرکز دارد. این مکتب با تأکید بر مفاهیمی چون کهن‌الگوها و فرآیند تفرد، به تحلیل دینامیک‌های روانی می‌پردازد.

نام‌های دیگر: روان‌شناسی تحلیلی

شخصیت

سازگاری

Adaptation

فرآیند تغییر رفتار یا پاسخ‌های روانی برای رسیدن به تعادل با محیط یا شرایط جدید است. سازگاری به فرد کمک می‌کند تا با چالش‌های محیطی و تغییرات زندگی به شکلی کارآمد کنار بیاید.

نام‌های دیگر: سازگاری

شخصیت

شخصیت اجتنابی

Avoidant Personality

شخصیت اجتنابی با احساس بی‌کفایتی شدید، حساسیت زیاد به ارزیابی منفی و اجتناب از فعالیت‌های اجتماعی مشخص می‌شود. افراد با این ویژگی‌ها اگرچه تمایل به ارتباط دارند، اما به دلیل ترس از طرد شدن، از برقراری رابطه خودداری می‌کنند. این الگو پایدار است و در زمینه‌های مختلف زندگی اختلال ایجاد می‌کند.

نام‌های دیگر: شخصیت اجتنابی

شخصیت

ضداجتماعی

Antisocial

ضداجتماعی الگویی پایدار از بی‌توجهی به حقوق دیگران و نقض مکرر هنجارهای اجتماعی و اخلاقی را توصیف می‌کند. این ویژگی با رفتارهای تکانشی، فریبکاری، پرخاشگری و عدم پشیمانی از اعمال نادرست همراه است. در این سبک شخصیتی، مسئولیت‌پذیری نسبت به تعهدات اجتماعی و حرفه‌ای به‌شدت کاهش یافته است.

نام‌های دیگر: ضداجتماعی

شخصیت

عاملیت

Agency (philosophy)

توانایی یک موجود برای عمل کردن، انتخاب کردن و اعمال اراده بر محیط پیرامون خود است. در مباحث روان‌شناختی، عاملیت به نقش فعال فرد در هدایت زندگی و فرآیندهای تصمیم‌گیری اشاره دارد.

نام‌های دیگر: Agency (philosophy)

شخصیت

میان‌گرا

Ambivert

فردی که ویژگی‌های درون‌گرایی و برون‌گرایی را به شکلی متعادل در خود دارد. میان‌گراها بسته به موقعیت، توانایی تنظیم سطح تعامل اجتماعی و نیاز به تنهایی را به طور منعطف مدیریت می‌کنند.

نام‌های دیگر: میانگرا

شخصیت

هربرت مازلو

Abraham Maslow

هربرت مازلو روان‌شناس انسان‌گرای آمریکایی بود که نظریهٔ سلسله‌مراتب نیازهای خود را مطرح کرد. او معتقد بود انسان‌ها برای رسیدن به خودشکوفایی، باید ابتدا نیازهای پایه‌ای‌تر مانند فیزیولوژیک و ایمنی را برآورده کنند. نظریهٔ او تأثیر عمیقی بر روان‌شناسی شخصیت، آموزش و مدیریت منابع انسانی گذاشته است.

نام‌های دیگر: مازلو

شخصیت