اصطلاحات فارسی و انگلیسی، تعریفهای علمی بازنویسیشده و پیوند آثار مرتبط در بانکهای فکر بنیان. نشانی اصلی واژهنامه
Obsessive-Compulsive Disorder
اختلالی روانشناختی که با وجود افکار مزاحم و تکراری (وسواس فکری) و رفتارهای اجباری و تکرارشونده (وسواس عملی) مشخص میشود. این رفتارها معمولاً برای کاهش اضطراب ناشی از افکار مزاحم انجام میگیرند اما زمانبر بوده و عملکرد روزانه را مختل میکنند.
نامهای دیگر: اجبار عملی
اضطراب و ترس
Avoidance
اجتناب به رفتار یا فرایند روانشناختی گفته میشود که در آن فرد از موقعیتها، افکار، احساسات یا خاطرات ناخوشایند دوری میکند. این مکانیسم دفاعی اگرچه ممکن است در کوتاهمدت اضطراب را کاهش دهد، اما در بلندمدت مانع از پردازش صحیح هیجانات و حل مسئله میشود. در اختلالات روانشناختی مانند اضطراب اجتماعی یا اختلال استرس پس از سانحه، اجتناب یکی از علائم محوری است.
نامهای دیگر: اجتناب
اضطراب و ترس
Avoidance
رفتاری آگاهانه یا ناخودآگاه برای دوری از موقعیتها، افکار یا احساسات ناخوشایند و اضطرابآور. اگرچه این مکانیسم ممکن است اضطراب لحظهای را کاهش دهد، اما در درازمدت با جلوگیری از مواجهه، مانع یادگیری مهارتهای مقابلهای و تثبیت ترسهای ناسالم میشود. این الگو در اختلالاتی مانند اضطراب اجتماعی و وسواس فکری-عملی شایع است.
نامهای دیگر: Avoidance، avoidance
اضطراب و ترس
Posttraumatic stress disorder (PTSD)
اختلال استرس پس از سانحه یک وضعیت روانشناختی است که پس از مواجهه با رویدادی ترسناک یا آسیبزا، مانند تهدید به مرگ یا آسیب جدی، رخ میدهد. علائم اصلی شامل بازتجربهٔ دردناک حادثه، اجتناب از محرکهای مرتبط و تغییرات منفی در هیجان و تفکر است. این اختلال عملکرد فرد را در زندگی روزمره مختل کرده و نیازمند مداخلهٔ تخصصی است.
نامهای دیگر: اختلال استرس پس از سانحه، posttraumatic stress disorder
اضطراب و ترس
PTSD
اختلال استرس پس از سانحه یک وضعیت روانشناختی است که پس از مواجهه با رویدادی ترسناک یا آسیبزا ایجاد میشود. علائم اصلی شامل بازتجربه تروما، اجتناب از محرکهای مرتبط، تغییرات منفی در افکار و خلق، و برانگیختگی بیش از حد است. این اختلال میتواند عملکرد روزمره فرد را به شدت مختل کند.
نامهای دیگر: PTSD
اضطراب و ترس
Post-traumatic stress disorder
یک اختلال روانشناختی که پس از مواجهه با یک رویداد بسیار تکاندهنده یا آسیبزا در فرد ایجاد میشود. علائم آن معمولاً شامل بازگشت خاطرات دردناک، پرهیز از محرکهای مرتبط و حالتهای برانگیختگی بیش از حد است.
نامهای دیگر: اختلال استرس پس از سانحه (PTSD)
اضطراب و ترس
PTSD
یک اختلال روانشناختی است که در افراد پس از تجربه یا مشاهده یک رویداد بسیار تکاندهنده و آسیبزا ایجاد میشود. علائم این اختلال شامل بازگشت خاطرات، اجتناب از محرکهای مرتبط و برانگیختگی بیش از حد است.
نامهای دیگر: پیتیاسدی
اضطراب و ترس
Illness Anxiety Disorder
در این اختلال، فرد دچار نگرانی شدید و مزمن درباره داشتن یک بیماری جدی است، با وجود اینکه علائم جسمانی خفیف یا غیرحاضر هستند. این نگرانیها منجر به رفتارهای افراطی مانند چک کردن مکرر بدن یا اجتناب از پزشکان میشود. تشخیص پزشکی معمولاً بیماری جدی را رد میکند، اما ترس فرد کاهش نمییابد.
نامهای دیگر: اختلال اضطراب بیماری
اضطراب و ترس
Generalized Anxiety Disorder
اختلال اضطراب فراگیر با اضطراب و نگرانی مداوم، بیشازحد و غیرقابل کنترل درباره رویدادهای روزمره مشخص میشود. این نگرانیها معمولاً با علائم جسمانی مانند بیقراری، خستگی، اختلال خواب و تنش عضلانی همراه هستند. شدت و تداوم این علائم باعث اختلال قابلتوجه در عملکرد اجتماعی، شغلی یا سایر حوزههای مهم زندگی فرد میگردد.
نامهای دیگر: generalized anxiety disorder، Generalized Anxiety Disorder
اضطراب و ترس
Generalized Anxiety Disorder
وضعیت اضطرابی مزمن و مفرط است که در آن فرد بهطور مداوم و بیش از حد درباره طیف وسیعی از مسائل روزمره نگرانی دارد. این نگرانیها اغلب کنترلناپذیر بوده و با علائمی نظیر بیقراری و تنش عضلانی همراه است.
نامهای دیگر: اختلال اضطراب فراگیر
اضطراب و ترس
Generalized anxiety disorder (GAD)
اختلال اضطراب فراگیر با نگرانی و اضطراب بیش از حد و کنترلناپذیر درباره طیف وسیعی از رویدادها یا فعالیتهای روزمره شناخته میشود. این حالت معمولاً با علائم جسمانی مانند تنش عضلانی و بیقراری همراه است.
نامهای دیگر: Generalized anxiety disorder (GAD)
اضطراب و ترس
Body Dysmorphic Disorder
وضعیت روانی که در آن فرد تمرکز بیش از حد و بیمارگونهای بر نقصهای خیالی یا جزئی در ظاهر خود دارد. این تمرکز باعث ایجاد پریشانی شدید و اختلال در فعالیتهای روزمره میشود.
نامهای دیگر: اختلال بدریختانگاری بدن
اضطراب و ترس
Body Dysmorphic Disorder
اختلال شناختی و هیجانی که در آن فرد تصور میکند ظاهر او دارای نقص یا ناهنجاری است. این تصورات با واقعیت فیزیکی متفاوت بوده و منجر به نگرانی مداوم و رفتارهای تکراری برای پنهانسازی نقص میشود.
نامهای دیگر: اختلال بدشکلی بدن
اضطراب و ترس
Panic Disorder
یک نوع اختلال اضطرابی است که با حملات ناگهانی، مکرر و غیرمنتظره از ترس شدید یا اضطراب همراه است. این حملات معمولاً با علائم جسمانی مانند تپش قلب و تنگی نفس همراه بوده و فرد را دچار نگرانی مداوم از تکرار حملات میکند.
نامهای دیگر: اختلال پانیک
اضطراب و ترس
Body dysmorphic disorder
اختلال روانی که در آن فرد بیش از حد نگران نقصهای خیالی یا جزئی در ظاهر خود است. این نگرانیهای وسواسی میتواند منجر به رفتارهای تکراری و اختلال جدی در عملکرد اجتماعی شود.
نامهای دیگر: Body dysmorphic disorder، body dysmorphic disorder
اضطراب و ترس
Oppositional Defiant Disorder
اختلال نافرمانی مقابلهجویانه الگویی پایدار از خشم و تمسخر، رفتار لجبازی و مقابلهجویانه نسبت به مراجع قدرت و هنجارهای اجتماعی است. این الگو با تحریکپذیری زودهنگام، بحثهای مکرر و عمداً آزار رساندن به دیگران همراه است. علائم باید حداقل به مدت شش ماه تداوم داشته باشند و باعث اختلال عملکردی قابلتوجه در زندگی فرد شوند.
نامهای دیگر: اختلال نافرمانی مقابلهای
اضطراب و ترس
Obsessive-Compulsive Disorder (OCD)
این اختلال با وجود افکار مزاحم و تکراری (وسواس فکری) و رفتارهای اجباری برای کاهش اضطراب ناشی از این افکار (وسواس عملی) مشخص میشود. فرد میداند که این افکار یا رفتارها غیرمنطقی هستند اما قادر به کنترل آنها نیست. این چرخه زمان زیادی از روز را اشغال کرده و باعث رنج شدید و اختلال در عملکرد اجتماعی یا شغلی میگردد.
نامهای دیگر: اختلال وسواس فکری-عملی، obsessive-compulsive disorder، Obsessive-Compulsive Disorder
اضطراب و ترس
OCD
اختلال وسواس فکری-عملی یک وضعیت روانشناختی است که با افکار مزاحم تکراری (وسواس فکری) و رفتارهای اجباری برای کاهش اضطراب ناشی از آنها (وسواس عملی) مشخص میشود. این اختلال عملکرد روزمره فرد را مختل کرده و نیازمند مداخله تخصصی است. درک ریشههای اضطرابی این اختلال برای درمان مؤثر ضروری است.
نامهای دیگر: OCD
اضطراب و ترس
Obsessive-Compulsive and Related Disorders
این دسته شامل اختلالاتی است که با وجود وسواس فکری، عمل اجباری یا رفتارهای تکراری مشخص میشوند. این گروه علاوه بر OCD، شامل اختلالاتی مانند اختلال بدریختانگاری بدنی و اختلال کندن مو است. ویژگی مشترک آنها تلاشهای مکرر برای نادیده گرفتن یا سرکوب افکار یا رفتارهای ناخواسته است.
نامهای دیگر: اختلال وسواسی جبری و اختلالات مرتبط
اضطراب و ترس
Obsessive-Compulsive Disorder
اختلال روانی که با حضور افکار تکراری، ناخواسته و مزاحم (وسواس) همراه است که فرد را مجبور به انجام رفتارهای تکراری (اجبار) میکند. هدف از این رفتارها معمولاً کاهش اضطراب ناشی از افکار وسواسی است.
نامهای دیگر: اختلال وسواسی ـ جبری
اضطراب و ترس
Obsessive-Compulsive Disorder
اختلال وسواسی-جبری یک وضعیت روانشناختی است که با وجود افکار مزاحم و تکراری (وسواس) و رفتارهای اجباری برای کاهش اضطراب ناشی از آنها مشخص میشود. این رفتارها معمولاً زمانبر بوده و عملکرد روزانه فرد را مختل میکنند. افراد مبتدی میدانند که این افکار و رفتارها غیرمنطقی هستند، اما کنترل آنها برایشان دشوار است.
نامهای دیگر: اختلال وسواسی-جبری
اضطراب و ترس
Obsessive-Compulsive and Related Disorders
گروهی از اختلالات که ویژگی مشترک آنها حضور افکار مزاحم (وسواس) یا رفتارهای تکراری (اجبار) است. این اختلالات شامل طیف وسیعی از تجربههای شناختی و رفتاری است که بر عملکرد فرد تأثیر میگذارند.
نامهای دیگر: اختلال وسواسی جبری و مرتبط
اضطراب و ترس
Anxiety disorders
گروهی از شرایط روانشناختی که با ترس یا نگرانی بیش از حد، مداوم و غیرقابل کنترل مشخص میشوند. این اختلالات بر عملکرد روزانه فرد تأثیر گذاشته و با واکنشهای فیزیولوژیک همراه هستند.
نامهای دیگر: اختلالات اضطرابی
اضطراب و ترس
Dissociative disorders
اختلالاتی که در آنها میان حافظه، هویت، ادراک یا آگاهی فرد گسست یا جدایی ایجاد میشود. این فرآیند تجزیهای میتواند باعث شود فرد با واقعیت، محیط یا حتی هویت خود احساس بیگانگی کند.
نامهای دیگر: اختلالات تجزیهای
اضطراب و ترس
Trauma- and Stressor-Related Disorders
این گروه از اختلالات پس از مواجهه با یک رویداد استرسزا یا تروماتیک ظاهر میشوند و با علائمی مانند بازتجربه، اجتناب و هیپراگریزانی همراهاند. اختلال استرس پس از سانحه (PTSD) و اختلال استرس حاد از مهمترین نمونههای این دسته هستند. این اختلالات میتوانند عملکرد اجتماعی و شغلی فرد را بهشدت مختل کنند.
نامهای دیگر: اختلالات مرتبط با تروما
اضطراب و ترس
Trauma- and stressor-related disorders
گروهی از اختلالات روانشناختی که در پاسخ به مواجهه با رویدادهای بسیار تنشزا، آسیبزا یا تکاندهنده ایجاد میشوند. این اختلالات بر توانایی فرد در پردازش و سازگاری با تجربههای آسیبزا تأثیر میگذارند.
نامهای دیگر: اختلالات مرتبط با تروما و عوامل استرسزا
اضطراب و ترس
Concentration Camp
اردوگاه کار اجباری مکانی است که در آن افراد به زور و تحت شرایط سخت فیزیکی و روانی به کار مجبور میشوند. در روانشناسی، این محیط به عنوان منبعی از تروماهای پیچیده و رنجهای شدید مورد مطالعه قرار میگیرد که میتواند منجر به اختلالات استرس پس از سانحه و تغییرات شخصیتی شود. ویکتور فرانکل تجربیات خود در این اردوگاهها را پایهای برای نظریهٔ لوگوتراپی قرار داد.
نامهای دیگر: اردوگاه کار اجباری
اضطراب و ترس
Risk Assessment
ارزیابی خطر فرآیندی ساختاریافته و علمی برای پیشبینی احتمال وقوع رفتارهای آسیبزا یا خشونتآمیز در فرد است. این فرآیند با شناسایی عوامل خطر و عوامل محافظتی، شدت و زمانبندی تهدید را تحلیل میکند. در روانشناسی بالینی و حقوقی، این ابزار برای تصمیمگیریهای کلیدی درباره سطح نظارت یا مداخله به کار میرود.
نامهای دیگر: ارزیابی خطر
اضطراب و ترس
Suicide risk assessment
ارزیابی خطر خودکشی رویکردی بالینی برای تعیین شدت تهدید جانی ناشی از رفتارهای خودآسیبرسان است. متخصصان با تحلیل تاریخچه روانی، علائم بالینی و عوامل محیطی، میزان احتمال اقدام به خودکشی را طبقهبندی میکنند. این ارزیابی پایهای برای تصمیمگیری درباره سطح مراقبت و مداخلات ضروری فراهم میکند.
نامهای دیگر: Suicide risk assessment، suicide risk assessment
اضطراب و ترس
cognitive appraisal
ارزیابی شناختی فرآیند تفسیر فردی از یک رویداد است که تعیین میکند آن رویداد برای فرد چه معنایی دارد و آیا تهدیدکننده یا چالشبرانگیز است. این مفهوم در نظریههای استرس، بهویژه مدل لازاروس، مرکزی است و نشان میدهد که واکنشهای هیجانی ناشی از تفسیر ذهنی ما از موقعیتهاست، نه خود موقعیت. ارزیابی اولیه و ثانویه اجزای اصلی این فرآیند هستند.
نامهای دیگر: ارزیابی شناختی
اضطراب و ترس
org
در روانشناسی، ارگ مخفف عبارت «Organismic Regression» یا بازگشت ارگانیسمی است. این مفهوم به حالتی اشاره دارد که فرد در مواجهه با استرس شدید یا ناامنی، به الگوهای رفتاری و هیجانی دوران کودکی بازمیگردد. این مکانیسم دفاعی نشاندهنده کاهش توانایی سازگاری بالغانه و بازگشت به روشهای قدیمیتر مقابله با فشارها است.
نامهای دیگر: ارگ
اضطراب و ترس
Stress
واکنش فیزیولوژیک و روانی بدن در پاسخ به فشارها یا تهدیدهای محیطی است. استرس میتواند ناشی از عدم توانایی در مقابله با تقاضاهای محیطی باشد.
نامهای دیگر: استرس
اضطراب و ترس
Post-Traumatic Stress
استرس پس از سانحه واکنشهای روانی و فیزیولوژیکی است که پس از مواجهه با یک رویداد ترسناک یا تهدیدکنندهٔ جان رخ میدهد. این حالت شامل کابوس، یادآوریهای ناخواسته، اجتناب از محرکهای مرتبط و برانگیختگی بیش از حد است. اگر این علائم بیش از یک ماه تداوم یابد و عملکرد را مختل کند، ممکن است منجر به اختلال استرس پس از سانحه (PTSD) شود.
نامهای دیگر: استرس پس از سانحه
اضطراب و ترس
Acute stress
واکنش روانی و فیزیولوژیک شدید و کوتاهمدت در پاسخ به یک عامل تهدیدآمیز یا فشار روانی مشخص. این حالت معمولاً بلافاصله پس از رویداد رخ میدهد و با علائمی نظیر افزایش ضربان قلب و تنش عضلانی همراه است.
نامهای دیگر: استرس حاد
اضطراب و ترس
Psychological stress
واکنشی روانی و فیزیولوژیک در پاسخ به فشارها یا تهدیدهای ادراکشده که توانایی مقابله فرد را به چالش میکشد. این وضعیت میتواند بر تعادل هیجانی و عملکرد شناختی فرد تأثیر بگذارد.
نامهای دیگر: Psychological stress، psychological stress، Psychological Stress
اضطراب و ترس
Psychological Stress
استرس روانی واکنشی فیزیولوژیک و روانشناختی است که در پاسخ به فشارها، تهدیدها یا چالشهای درونی و بیرونی رخ میدهد. این حالت زمانی ایجاد میشود که فرد درک کند منابع مقابلهای او با تقاضاهای محیطی همخوانی ندارد. استرس مزمن میتواند بر سلامت جسمی و روانی تأثیرات منفی طولانیمدتی بگذارد.
نامهای دیگر: استرس (فشار روانی)
اضطراب و ترس
schizophrenia
یک اختلال روانپزشکی مزمن و پیچیده است که بر نحوهٔ تفکر، احساس و رفتار فرد تأثیر میگذارد. این بیماری با علائمی نظیر توهم، هذیان، تفکر آشفته و کاهش انگیزه همراه است. اسکیزوفرنی ساختار شخصیت را تکهتکه نمیکند، بلکه ارتباط فرد با واقعیت را مختل میسازد و نیاز به مدیریت طولانیمدت دارد.
نامهای دیگر: اسکیزوفرنی
اضطراب و ترس
anxiety
اضطراب حالتی از نگرانی شدید و مداوم نسبت به رویدادهای آینده یا تهدیدهای بالقوه است. این حالت با برانگیختگی سیستم عصبی سمپاتیک مثل تپش قلب و تعریق و حس از دست دادن همراه است و با ترس خاص که مربوط به تهدید فوری و حالحاضر باشد، تفاوت دارد. اضطراب میتواند عملکرد روزمره فرد را مختل کند.
نامهای دیگر: اضطراب، anxiety، Anxiety
اضطراب و ترس
test anxiety
اضطراب آزمون یک واکنش هیجانی ناسازگار است که در موقعیتهای ارزیابی تحصیلی یا آزمونها ظاهر میشود. این حالت شامل نگرانیهای شناختی و علائم فیزیولوژیک مانند تپش قلب و تعریق است که میتواند عملکرد واقعی فرد را کاهش دهد. این پدیده معمولاً ناشی از ترس از شکست یا ارزیابی منفی دیگران است.
نامهای دیگر: test anxiety
اضطراب و ترس
Social anxiety
ترس یا نگرانی شدید از مورد قضاوت شدن یا مواجهه با موقعیتهای اجتماعی توسط دیگران. این حالت میتواند باعث اجتناب از تعاملات عمومی و کاهش اعتمادبهنفس در محیطهای اجتماعی شود.
نامهای دیگر: اضطراب اجتماعی
اضطراب و ترس
Social anxiety
اضطراب اجتماعی نوعی ترس شدید و پایدار از موقعیتهای اجتماعی یا عملکردی است که در آن فرد نگران قضاوت شدن، طرد شدن یا شرمساری در حضور دیگران است. این حالت فراتر از خجالت معمولی بوده و میتواند منجر به اجتناب از تعاملات اجتماعی و اختلال در زندگی روزمره شود. علائم آن شامل ترس از صحبت کردن، غذا خوردن یا نگاه شدن در جمع است.
نامهای دیگر: Social anxiety، social anxiety
اضطراب و ترس
Illness Anxiety
اضطراب بیماری به نگرانیهای وسواسی و بیشازحد درباره سلامت و احتمال ابتلا به بیماریهای جدی اشاره دارد. این حالت میتواند به عنوان بخشی از اختلال اضطراب بیماری یا به صورت مستقل رخ دهد. فرد ممکن است با وجود اطمینانهای پزشکی، همچنان درگیر جستجوی اطلاعات یا چک کردن علائم بدن باشد.
نامهای دیگر: اضطراب بیماری
اضطراب و ترس
Academic anxiety
حالت هیجانی ناخوشایند و نگرانی مفرط که در محیطهای آموزشی تجربه میشود و میتواند مانع یادگیری شود. این اضطراب معمولاً با ترس از شکست یا عدم موفقیت در آزمونها و فعالیتهای درسی همراه است.
نامهای دیگر: اضطراب تحصیلی
اضطراب و ترس
Somatic anxiety
نوعی از اضطراب است که در آن فرد بیشتر با واکنشهای فیزیکی و بدنی ناشی از اضطراب درگیر است. در این حالت، علائم جسمانی مانند تنگی نفس یا بیقراری بدنی، جنبههای اصلی تجربه اضطرابی فرد را تشکیل میدهند.
نامهای دیگر: اضطراب جسمانی
اضطراب و ترس
Trait anxiety
به تمایل پایدار و ویژگی شخصیتی فرد برای تجربه کردن هیجانهای اضطرابی در موقعیتهای مختلف اشاره دارد. این ویژگی با اضطراب موقعیتی متفاوت است و نشاندهنده سطح پایهٔ حساسیت فرد به محرکهای تهدیدآمیز است.
نامهای دیگر: Trait anxiety، trait anxiety
اضطراب و ترس
Performance Anxiety
اضطراب عملکرد نوعی ترس یا نگرانی شدید از ناتوانی در انجام موفقیتآمیز یک وظیفه خاص، بهویژه در موقعیتهای جنسی، است. در حوزه جنسی، این اضطراب میتواند منجر به اختلال در برانگیختگی یا ارگاسم شود و چرخهای از ترس و شکست ایجاد کند که نیاز به درمان شناختی-رفتاری دارد.
نامهای دیگر: اضطراب عملکرد
اضطراب و ترس
Generalized Anxiety Disorder
حالتی که در آن فرد بهطور مداوم و بیش از حد دربارهٔ طیف گستردهای از مسائل روزمره دچار نگرانی و دلهره میشود. این اضطراب با دشواری در کنترل نگرانی و علائم جسمانی همراه است.
نامهای دیگر: اضطراب فراگیر
اضطراب و ترس
Childhood anxiety
حالتهای هیجانی ناخوشایند و نگرانی مفرط که در دوره رشد کودکان بروز میکند. این وضعیت میتواند بر عملکرد روزانه، یادگیری و تعاملات اجتماعی کودک تأثیرگذار باشد.
نامهای دیگر: اضطراب کودکان
اضطراب و ترس
Death anxiety
اضطراب مرگ به ترس، نگرانی یا هراس شدید از فرآیند مرگ، نابودی خود و یا پیامدهای پس از آن اشاره دارد. این پدیده میتواند ناشی از ناآگاهی از آینده، ترس از ناشناختهها یا احساس ناتمامی در زندگی باشد. در روانشناسی، این اضطراب بهعنوان یکی از انگیزههای بنیادین رفتارهای انسانی و سازوکارهای دفاعی در نظر گرفته میشود.
نامهای دیگر: اضطراب مرگ
اضطراب و ترس
Reassurance seeking
اطمینانجویی رفتاری است که در آن فرد برای کاهش اضطراب یا تردید، مکرراً از دیگران تأیید یا اطمینان خاطر میخواهد. این رفتار اگرچه بهطور موقت تنش روانی را کاهش میدهد، اما در بلندمدت وابستگی به دیگران را افزایش داده و مانع از یادگیری مدیریت خودکار استرس میشود. این الگو در اختلالات اضطرابی و وسواس فکری-عملی شایع است.
نامهای دیگر: اطمینانجویی
اضطراب و ترس
suicidal ideation
افکار خودکشی به هرگونه فکر، طرح یا تمایل به پایان دادن به زندگی توسط فرد اشاره دارد. این پدیده میتواند از افکار گذرا تا برنامهریزی دقیق متغیر باشد و نشانهای جدی از پریشانی روانی است. شناسایی و ارزیابی دقیق این افکار برای پیشگیری از اقدامات خطرناک و ارائه مداخلات بهموقع ضروری است.
نامهای دیگر: افکار خودکشی، suicidal ideation، Suicidal ideation
اضطراب و ترس