فکر بنیان

واژه‌نامهٔ یکپارچهٔ روان‌شناسی

اصطلاحات فارسی و انگلیسی، تعریف‌های علمی بازنویسی‌شده و پیوند آثار مرتبط در بانک‌های فکر بنیان. نشانی اصلی واژه‌نامه

۱۱ اصطلاح منتشرشده · صفحهٔ ۱ از ۱

بازوالدینی حدومرزدار

healthy limit-setting

این مفهوم در چارچوب طرحواره‌درمانی به توانایی والد یا درمانگر در تعیین مرزهای واضح، قاطع و محترمانه اشاره دارد. هدف آن آموزش مسئولیت‌پذیری و درک پیامدهای رفتارهاست، نه تنبیه یا طرد کودک. این سبک با حمایت عاطفی همراه است و به کودک کمک می‌کند تا درک کند که جهان دارای قوانین است.

نام‌های دیگر: بازوالدینی حدومرزدار

هیجان و خلق

بازوالدینی محدود

limited reparenting

بازوالدینی محدود یک تکنیک درمانی در طرحواره‌درمانی است که در آن درمانگر نقش حمایتی و مراقبتی سالمی را ایفا می‌کند. این فرآیند شامل برآوردن نیازهای هیجانی برآورده‌نشده مراجع در چارچوب حرفه‌ای و اخلاقی است. هدف، اصلاح الگوهای ناسازگار و ایجاد دلبستگی ایمن در محیط درمان است.

نام‌های دیگر: limited reparenting، Limited Reparenting

هیجان و خلق

برانگیختگی

Arousal

برانگیختگی به سطح کلی فعالیت فیزیولوژیک و روانی سیستم عصبی مرکزی اشاره دارد که شامل هوشیاری و آمادگی برای پاسخ‌گویی است. این حالت می‌تواند از خواب عمیق تا هیجان شدید متغیر باشد و توسط سیستم عصبی خودمختار تنظیم می‌شود. برانگیختگی بالا می‌تواند به عملکرد بهتر کمک کند، اما برانگیختگی بیش از حد منجر به اضطراب و کاهش تمرکز می‌شود.

نام‌های دیگر: برانگیختگی

هیجان و خلق

برانگیختگی هیجانی

Emotional Arousal

برانگیختگی هیجانی به سطح فعال‌شدگی فیزیولوژیک و روانی اشاره دارد که همراه با تجربهٔ هیجانی رخ می‌دهد. این حالت شامل تغییراتی نظیر افزایش ضربان قلب، تعریق و فعالیت سیستم عصبی خودمختار است. برانگیختگی به‌تنهایی هیجان نیست، بلکه زیرساخت زیستی لازم برای تجربهٔ آگاهانهٔ احساسات را فراهم می‌کند.

نام‌های دیگر: برانگیختگی هیجانی

هیجان و خلق

بیان چهره‌ای هیجان

facial expression of emotion

بیان چهره‌ای هیجان به الگوهای خاص انقباض عضلات صورت گفته می‌شود که حالت‌های هیجانی درونی را نشان می‌دهند. پل اکمن تحقیقات گسترده‌ای درباره‌ی بیانگرهای جهانی هیجان‌های پایه مانند شادی، غم، خشم و ترس انجام داده است. این بیان‌ها ابزارهای مهمی در ارتباط غیرکلامی و درک متقابل احساسات دیگران محسوب می‌شوند.

نام‌های دیگر: facial expression of emotion

هیجان و خلق

بیان‌های چهره‌ای

facial expressions

بیان‌های چهره‌ای الگوهای مشخص و قابل‌تشخیصی از انقباضات عضلانی در صورت هستند که حالات هیجانی درونی را به دیگران منتقل می‌کنند. این بیان‌ها اغلب جهانی بوده و شامل حالاتی مانند شادی، غم، خشم و ترس می‌شوند و نقش کلیدی در ارتباط غیرکلامی و درک متقابل هیجانی ایفا می‌کنند.

نام‌های دیگر: facial expressions، Facial expression

هیجان و خلق

بی‌حوصلگی

Boredom

حالتی هیجانی و شناختی است که در آن فرد احساس می‌کند فعالیت‌های فعلی فاقد جذابیت، معنا یا چالش هستند. این تجربه می‌تواند ناشی از فقدان محرک‌های محیطی یا عدم انگیختگی درونی باشد.

نام‌های دیگر: بی‌حوصلگی

هیجان و خلق

بی‌لذتی

Anhedonia

ناتوانی یا کاهش توانایی در تجربه لذت از فعالیت‌هایی که پیش‌تر برای فرد خوشایند بوده‌اند. این ویژگی یکی از نشانه‌های کلیدی در بسیاری از اختلالات خلقی و افسردگی است.

نام‌های دیگر: بی‌لذتی

هیجان و خلق

بی‌لذتی

Anhedonia

ناتوانی یا کاهش توانایی در تجربه لذت از فعالیت‌هایی که پیش‌تر برای فرد خوشایند و لذت‌بخش بوده‌اند. این ویژگی یکی از نشانه‌های کلیدی در بسیاری از اختلالات خلقی و روان‌شناختی محسوب می‌شود.

نام‌های دیگر: بی‌لذتی (آنهدونیا)

هیجان و خلق

بیماری روانی

Mental illness

بیماری روانی به شرایطی اطلاق می‌شود که با تغییرات در خلق‌وخو، تفکر، رفتار یا تعاملات فردی همراه است و معمولاً با رنج شخصی یا اختلال در عملکرد اجتماعی و شغلی همراه است. این شرایط طیف وسیعی از اختلالات را شامل می‌شود که ریشه‌های زیستی، روانی و اجتماعی دارند.

نام‌های دیگر: Mental illness، mental illness

هیجان و خلق

بی‌نظمی هیجانی

Emotional dysregulation

بی‌نظمی هیجانی به دشواری در مدیریت و کنترل پاسخ‌های هیجانی اشاره دارد که با شدت، مدت یا شدت غیرمتعارف همراه است. این وضعیت باعث می‌شود فرد در تنظیم احساسات خود ناتوان شده و واکنش‌های تکانشی یا افراطی نشان دهد. این پدیده اغلب با اختلالات روان‌شناختی مختلف و دشواری در روابط بین‌فردی همراه است.

نام‌های دیگر: Emotional dysregulation، emotional dysregulation

هیجان و خلق