فکر بنیان

واژه‌نامهٔ یکپارچهٔ روان‌شناسی

اصطلاحات فارسی و انگلیسی، تعریف‌های علمی بازنویسی‌شده و پیوند آثار مرتبط در بانک‌های فکر بنیان. نشانی اصلی واژه‌نامه

۱۱ اصطلاح منتشرشده · صفحهٔ ۱ از ۱

رشد شخصی

Personal growth

رشد شخصی به فرآیند آگاهانه و مستمر توسعه‌ی توانایی‌ها، خودآگاهی و پتانسیل‌های درونی فرد اشاره دارد. این مفهوم بر یادگیری مداوم، بهبود روابط و دستیابی به خودشکوفایی تأکید دارد. رشد شخصی معمولاً با افزایش رضایت از زندگی، معنا‌بخشی به تجربیات و سازگاری سازنده با چالش‌های زندگی همراه است.

نام‌های دیگر: personal growth، Personal Growth

بهزیستی

رضایت از زندگی

Life Satisfaction

رضایت از زندگی به ارزیابی شناختی و قضاوتی فرد از کیفیت کلی زندگی‌اش در یک بازه زمانی مشخص اشاره دارد. این مفهوم یکی از مؤلفه‌های اصلی بهزیستی شناختی است و بر اساس معیارهای شخصی فرد شکل می‌گیرد. این سازه معمولاً با احساسات مثبت بیشتر و احساسات منفی کمتر همراه است.

نام‌های دیگر: رضایت از زندگی

بهزیستی

رضایت از زندگی

Life satisfaction

رضایت از زندگی ارزیابی شناختی و قضاوتی فرد از کیفیت کلی زندگی خود در یک مقطع زمانی خاص است. این سازه یکی از مؤلفه‌های اصلی بهزیستی شادکامی و شامل احساس رضایت از حوزه‌های مختلف زندگی مانند شغل، روابط و سلامت می‌شود. در پژوهش‌ها معمولاً با پرسشنامه‌های خودگزارشی سنجیده می‌شود.

نام‌های دیگر: Life satisfaction، life satisfaction

بهزیستی

رفاه

Welfare

رفاه به وضعیت مطلوب و سالمی اشاره دارد که در آن نیازهای اساسی فرد برآورده شده و احساس رضایت، امنیت و توانمندی در زندگی روزمره تجربه می‌شود. این مفهوم فراتر از فقدان بیماری یا مشکل، شامل ابعاد جسمی، روانی و اجتماعی است که به فرد امکان می‌دهد پتانسیل‌های خود را شکوفا سازد. در روان‌شناسی مثبت‌گرا، رفاه به معنای تجربه مداوم هیجانات مثبت و معنا در زندگی تعریف می‌شود.

نام‌های دیگر: Welfare

بهزیستی

رنج

Suffering

رنج در روان‌شناسی به تجربهٔ ناخوشایند فیزیکی یا روانی اطلاق می‌شود که با احساس درد، اندوه یا ناامیدی همراه است. این مفهوم با تروما و استرس مرتبط است اما بر جنبهٔ معنایی و تفسیر فردی از درد نیز تأکید دارد. مدیریت رنج شامل پذیرش، یافتن معنا و توسعهٔ راهبردهای مقابله‌ای سازگارانه است.

نام‌های دیگر: رنج

بهزیستی

رنج و معنا

Suffering and meaning

رابطه میان تجربه‌ی سختی‌های زیسته و توانایی فرد در استخراج هدف از دل آن تجربه‌ها. این مفهوم بر این ایده استوار است که رنج می‌تواند بستری برای رشد روانی و کشف معنای عمیق‌تر زندگی باشد.

نام‌های دیگر: رنج و معنا

بهزیستی

روان‌آموزی

psychoeducation

فرآیند ارائه اطلاعات علمی و آموزشی دربارهٔ یک اختلال یا وضعیت روانی به مراجع، خانواده یا گروه‌های هدف است. هدف از روان‌آموزی، افزایش آگاهی، بهبود مدیریت علائم و توانمندسازی افراد برای مشارکت فعال‌تر در فرآیند درمان است.

نام‌های دیگر: روان‌آموزی

بهزیستی

روانشناسی جنسی

Sexual psychology

بررسی علمی جنبه‌های روان‌شناختی، عاطفی و رفتاری مرتبط با جنسیت و رفتارهای جنسی انسان است. این حوزه به مطالعه تکامل میل جنسی، هویت جنسی، اختلالات عملکردی و تأثیر عوامل روانی بر سلامت جنسی می‌پردازد. روانشناسان این رشته به درک تعامل پیچیده بین ذهن، بدن و روابط صمیمانه کمک می‌کنند.

نام‌های دیگر: روانشناسی جنسی، روان‌شناسی جنسی

بهزیستی

روان‌شناسی مثبت

positive psychology

شاخه‌ای از روان‌شناسی است که به جای تمرکز بر آسیب‌شناسی و اختلالات، بر مطالعهٔ نقاط قوت انسانی، فضیلت‌ها و عوامل ارتقادهندهٔ کیفیت زندگی می‌پردازد. این حوزه بر مفاهیمی چون تاب‌آوری، خوشبختی و شکوفایی تمرکز دارد.

نام‌های دیگر: روان‌شناسی مثبت

بهزیستی

رویکرد قابلیت‌ها

Capability approach

یک چارچوب نظری که بر توانایی‌های واقعی افراد برای دستیابی به زندگی مطلوب و انجام فعالیت‌های ارزشمند تمرکز دارد. این رویکرد به‌جای تمرکز صرف بر منابع، بر امکانات عملیاتی برای تحقق پتانسیل‌های انسانی تأکید می‌کند.

نام‌های دیگر: Capability approach، capability approach

بهزیستی

رویکرد مبتنی بر قوت‌ها

Strengths-Based Approach

این رویکرد در روان‌شناسی مثبت‌گرا و مشاوره، بر شناسایی و پرورش توانمندی‌ها و استعدادهای ذاتی فرد تمرکز دارد تا جایگزینی برای تمرکز صرف بر نقص‌ها یا بیماری‌ها. هدف اصلی، استفاده از نقاط قوت برای بهبود سلامت روان، تاب‌آوری و عملکرد کلی زندگی است. این روش به فرد کمک می‌کند تا با تکیه بر منابع درونی خود، چالش‌ها را مدیریت کند.

نام‌های دیگر: رویکرد مبتنی بر قوت‌ها

بهزیستی